AHA ve Glikolik Asit Nedir, Ne İşe Yarar? Nasıl Kullanılır?

AHA nedir, glikolik asit bir AHA mıdır?

AHA, alfa hidroksi asitlerin kısaltmasıdır. Bu gruptaki asitlerin bir kısmı doğada da bulunur: glikolik asit şeker kamışında, laktik asit sütte ve turşu gibi fermente sebzelerde, sitrik asit turunçgillerde, malik asit elmada, tartarik asit ise üzümde yer alır.

Glikolik asit bir AHA'dır, BHA değildir. Grubun en basit ve en küçük molekülüdür; bu yüzden cilde laktik asit gibi daha büyük moleküllü AHA'lara göre daha kolay nüfuz eder. Etkisi daha belirgin olabilir, ama tahriş potansiyeli de buna paralel olarak daha yüksektir.

AHA ve glikolik asit ne işe yarar?

Laboratuvar ve klinik çalışmalarda glikolik asidin üst deri katmanını kalınlaştırdığı ve ciltteki hiyalüronik asit ile kolajen yapımını desteklediği gösterilmiştir. Sonuçlar bir anda değil, düzenli kullanımla birkaç ay içinde belirginleşir.

• Ölü hücrelerin dökülmesini kolaylaştırarak cilt dokusunun daha pürüzsüz görünmesine yardımcı olur.
• Matlık görünümünü azaltır, cildin daha aydınlık görünmesine katkı sağlar.
• Koyu leke ve ton eşitsizliği görünümünü hafifletmeye katkı sağlar.
• Uzun süreli kullanımda ince çizgi görünümünü azaltmaya yardımcı olabilir.
• Yağlı ve sivilceye eğilimli ciltlerde tıkanıklık görünümünü dengelemeye yardımcı olur.

AHA nasıl kullanılır?

• Akşamları, temizlenmiş ve kurulanmış cilde uygulayın.
• Tonik formundaki ürünleri pamukla ya da avuç içiyle, serumları birkaç damla olarak sürebilirsiniz; göz çevresi ve dudak kenarından uzak tutun.
• Durulanmayan tonik ve serumları yıkamanıza gerek yoktur. Durulanan peeling maskelerinde ise etiketteki bekleme süresine uyun ve süreyi uzatmayın.
• İlk haftalarda haftada birkaç akşamla başlayın; cildiniz alıştıkça sıklığı artırabilirsiniz.
• Ardından nemlendirici sürün. Gündüzleri geniş spektrumlu güneş koruyucu kullanın; kullanımı bıraktıktan sonraki bir hafta boyunca da güneşten korunmaya devam edin.

AHA yüzde kaç olmalı?

ABD'deki Kozmetik İçerik İnceleme (CIR) uzman paneli, evde kullanılan AHA'lı kozmetiklerin oranı %10 veya altında ve ürünün pH değeri 3,5 veya üzerinde olduğunda güvenli olduğu sonucuna varmıştır. Reçetesiz kremlerde AHA genellikle %4–10 aralığında bulunur.

%20–70 arasındaki yüksek oranlı glikolik asit peelingleri ise hekim ya da uzman kontrolünde uygulanan işlemlerdir. Bu oranları evde denemenizi önermeyiz; daha yüksek oran her zaman daha iyi sonuç anlamına gelmez, tahriş riskini ise belirgin biçimde artırır.

AHA ile BHA ve PHA arasındaki fark nedir?

BHA denince kozmetikte neredeyse her zaman salisilik asit kastedilir. Salisilik asit yağda çözünür; bu sayede gözenek içindeki yağa karışabildiği için özellikle yağlı ve siyah noktaya eğilimli ciltlerde tercih edilir. AHA'lar ise suda çözünür ve daha çok cildin yüzeyinde çalışır; doku, matlık ve ton eşitsizliği görünümü için öne çıkar.

Güneş hassasiyeti açısından da fark vardır: bir çalışmada %10 glikolik asit cildin güneş yanığına duyarlılığını artırırken %2 salisilik asit artırmamıştır. PHA (polihidroksi asit) ise AHA'ya benzer etkiler gösterir ama daha az tahriş eder; bu nedenle hassas ciltler için daha nazik bir seçenektir.

AHA hangi içeriklerle birlikte kullanılır?

Nem ve bariyer destekleyen içerikler AHA ile iyi anlaşır. Başka güçlü aktiflerle aynı anda kullanmak ise tahriş ve aşırı eksfoliasyon riskini artırır.

• Birlikte kullanılabilir: hiyalüronik asit, seramid, pantenol, niasinamid.
• Farklı akşamlarda kullanın: retinol ve diğer retinoidler, benzoil peroksit.
• BHA (salisilik asit): AHA ile birlikte formüle edilmiş ürünler vardır; ayrı ürünler kullanıyorsanız aynı akşam üst üste sürmek yerine günlere bölün.
• C vitamini (askorbik asit): pratik bir düzen sabah C vitamini, akşam AHA şeklindedir.
• Azelaik asit: cildiniz hassassa farklı akşamlarda kullanın.

AHA'nın yan etkileri nelerdir, kimler dikkatli olmalı?

En sık görülen etkiler batma, hafif kızarıklık ve birkaç gün süren hafif pullanmadır. Yanma, belirgin şişlik ya da kaşıntı olursa ürünü bırakın. Güneş hassasiyeti önemli bir konudur: ABD Gıda ve İlaç Dairesi'nin (FDA) çalışmasında dört haftalık AHA kullanımından sonra gönüllülerin UV ışığıyla kızarmaya duyarlılığı %18 artmış, UV kaynaklı hücre hasarına duyarlılık ise ortalama iki katına çıkmıştır. Kullanım bırakıldıktan bir hafta sonra bu fark kaybolmuştur.

• Hassas ya da bariyeri zayıflamış ciltler: daha düşük oranla başlayın veya PHA, laktik asit gibi daha nazik seçenekleri değerlendirin.
• Tıraş, ağda, lazer ya da profesyonel peeling sonrası: cilt tamamen toparlanana kadar ara verin.
• Reçeteli cilt ürünü kullananlar: AHA eklemeden önce doktorunuza danışın.
• Yeni bir ürüne başlamadan önce küçük bir bölgede yama testi yapmanızı öneririz.

Hamilelikte AHA ve glikolik asit kullanılır mı?

Kaynaklar, kozmetik oranlardaki glikolik asidin ciltten yalnızca çok az miktarda emildiğini ve bu nedenle hamilelikte kullanımının genellikle endişe konusu olmadığını belirtir. Yine de bu dönemde cilt hassasiyeti ve lekelenme eğilimi artabileceği için düşük oranlı ürünleri tercih etmenizi ve kullanmadan önce doktorunuza danışmanızı öneririz.