Semizotu Özü Nedir, Ne İşe Yarar? Cilde Nasıl Kullanılır?

Semizotu özü nedir?

Semizotu (Portulaca oleracea), toprağa yakın büyüyen, etli yapraklı ve sarı çiçekli bir bitkidir. Pek çok ülkede sebze olarak da tüketilir. Kozmetik ürünlerde bitkinin tamamından ya da yaprak ve gövdesinden hazırlanan öz kullanılır; etikette Portulaca Oleracea Extract olarak yazılır.

Amerikan Kozmetik İçerik Değerlendirme Paneli (CIR), semizotundan elde edilen bileşenlerin kozmetikte çoğunlukla cilt koşullandırıcı (cildi yumuşak ve bakımlı gösteren) madde olarak kullanıldığını belirtir. Aynı değerlendirmede en yüksek kullanım oranı yüz ve boyun ürünlerinde %0,5 olarak bildirilmiştir; yani semizotu özü formülde genellikle düşük oranda yer alır.

Portulaca nedir? Portulaca oleracea ile diğer türler aynı mı?

Portulaca, semizotunun da içinde bulunduğu bitki cinsinin adıdır. Kozmetikte "semizotu özü" dendiğinde yalnızca Portulaca oleracea kastedilir.

Portulaca grandiflora ve Portulaca umbraticola, iri ve renkli çiçekleri için süs bitkisi olarak yetiştirilen akraba türlerdir. Adı benzeyen Portulacaria afra ise bonsai olarak da sevilen ayrı bir sukulenttir. Bu bitkiler cilt bakımındaki semizotu özüyle karıştırılmamalıdır.

Semizotu özü cilde ne işe yarar?

Bu etkiler, bitkinin içerdiği flavonoidler (kempferol, kuersetin gibi), omega-3 yağ asitleri, polisakkaritler ve vitaminlerle ilişkilendirilir. Ancak bitkinin yatıştırıcı ve antioksidan özelliklerini gösteren çalışmaların büyük kısmı hücre ve hayvan deneyleridir; derleme yazarları da insanlarda daha fazla araştırma gerektiğini vurgular.

• Hassas ciltte kızarıklık görünümünü azaltmaya yardımcı olabilir.
• Cilt bariyerini destekleyerek ciltten su kaybını azaltmaya katkı sağlayabilir.
• Antioksidan içeriğiyle cildi çevresel streslere karşı desteklemeye yardımcı olur.
• Cilde yumuşak ve bakımlı bir his verir.

Semizotu cilde iyi gelir mi? Araştırmalar ne diyor?

Hassas ciltli ve kızarıklığa eğilimli 104 kişiyle yapılan 4 haftalık bir çalışmada, %3 semizotu özünün başka bitki bileşenleri, seramid ve kolesterolle birlikte bulunduğu bir krem kullanıldı. Hassas cilt grubunda 28. günde cilt neminde yaklaşık %9 artış, kızarıklık ölçümünde yaklaşık %8 ve su kaybında yaklaşık %6 azalma ölçüldü; orta ya da ciddi yan etki bildirilmedi.

Bu sonuçlar umut verici olsa da çalışmada kontrol grubu yoktu ve krem birden fazla aktif içeriyordu. Bu nedenle etkinin ne kadarının semizotundan kaynaklandığı bilinmiyor. Semizotu özünü, tek başına mucize bir madde olarak değil, yatıştırıcı bir formülün destekleyici bileşeni olarak düşünmenizi öneririz.

Semizotu özü nasıl kullanılır?

Semizotu özü formüllerde genellikle düşük oranda bulunduğu için etkisi, ürünün içindeki diğer bileşenlerle birlikte değerlendirilmelidir. Bir ürünün cildinize uyup uymadığını görmek için onu birkaç hafta düzenli kullanmanızı ve bu sürede rutininize aynı anda başka yeni ürünler eklememenizi öneririz.

• Semizotu özü tonik, esans, serum, krem ve maske gibi pek çok ürün tipinde bulunur. Ürünü temizlenmiş cilde, inceden kalına doğru sırayla uygulayın.
• Genellikle yatıştırıcı bir içerik olduğu için sabah ve akşam rutininde kullanılabilir.
• Cilt, retinol ya da asit içeren ürünlerden sonra hassaslaştığında rutininize destek olarak eklenebilir.
• Sabahları güneş koruyucuyla tamamlayın.

Semizotu cilde sürülür mü? Evde suyu kullanılır mı?

Semizotu yenilebilen bir bitki olsa da mutfaktaki taze bitkiyi ya da suyunu doğrudan yüze sürmenizi önermeyiz. Evde hazırlanan karışımların saflığı, mikrobiyolojik güvenliği ve oranı kontrol edilemez; bitkilerde doğal olarak bulunan bazı bileşenler hassas ciltte alerjik tepkiye yol açabilir.

Kozmetik ürünlerdeki semizotu özü ise belirli bir oranda, koruyucu sistemi olan formüllerde kullanılır. Etiketlerde Portulaca Oleracea Juice (semizotu suyu) ya da Portulaca Oleracea Water adları da tanımlıdır, ancak en yaygın kullanılan biçim özdür.

Semizotu özü hangi içeriklerle birlikte kullanılır?

Semizotu özü çoğu içerikle uyumludur ve genellikle yatıştırıcı ya da bariyer destekleyici bileşenlerle bir arada bulunur.

• Centella asiatica, madekassosid, pantenol ve allantoin: yatıştırıcı etkiyi destekleyen sık görülen eşlikçilerdir.
• Seramid, hyaluronik asit ve gliserin: nem ve bariyer desteğini artırır.
• Retinol, AHA ve BHA: aynı rutinde kullanılabilir; bu aktiflerin yol açabileceği kuruluk ve batma hissini dengelemeye yardımcı olabilir.

Semizotu özü güvenli mi? Kimler dikkat etmeli?

• CIR paneli, semizotu kaynaklı bileşenlerin mevcut kullanım oranlarında ve alerji yapmayacak şekilde formüle edildiğinde kozmetikte güvenli olduğu sonucuna varmıştır.
• %0,1 ve %0,5 semizotu özü içeren ürünlerle yapılan insan yama testlerinde tahriş ya da alerjik tepki görülmemiştir.
• Her bitki özü gibi alerji olasılığı tamamen sıfır değildir. Yeni ürünü önce küçük bir alanda deneyin (yama testi).
• Hamilelik ve emzirme döneminde rutininize yeni ürün eklemeden önce doktorunuza danışın.
• Kaşıntı, yanma ya da döküntü olursa kullanımı bırakın ve bir dermatoloğa danışın.