Hyaluronik Asit Nedir, Ne İşe Yarar? Nasıl Kullanılır?

Hyaluronik asit nedir?

Hyaluronik asit, glikozaminoglikan adı verilen uzun şeker zincirlerinden oluşan, vücutta doğal olarak bulunan bir moleküldür. Deri, göz ve eklem sıvısı gibi dokularda yoğun olarak yer alır; vücuttaki hyaluronik asidin yaklaşık yarısı ciltte bulunur. Suyu bağlayıp tutma yeteneği sayesinde cildin nemli, dolgun ve esnek kalmasında rol oynar.

Yaş ilerledikçe özellikle cildin üst katmanındaki (epidermis) hyaluronik asit belirgin biçimde azalır, molekülleri de küçülür. Bu, cildin nem tutma kapasitesinin zamanla düşmesinin nedenlerinden biridir.

Kozmetik etiketlerde çoğunlukla Sodium Hyaluronate (sodyum hiyalüronat) olarak görülür. Bu, hyaluronik asidin tuz formudur ve hyaluronik asitli ürünlerin büyük çoğunluğunda bu form kullanılır.

Hyaluronik asit ne işe yarar?

Bir çalışmada %0,1 hyaluronik asit içeren kremler 60 gün boyunca göz çevresine günde iki kez uygulanmıştır. Farklı molekül ağırlığındaki formüllerin hepsi cilt nemini ve esnekliğini artırmış, düşük molekül ağırlıklı olanlar ise kırışıklık derinliğinde de anlamlı azalma sağlamıştır.

• Suyu bağlayarak cildin üst katmanlarında nemi artırır.
• Cildi daha dolgun, yumuşak ve esnek gösterir.
• Kuruluğa bağlı ince çizgilerin görünümünü azaltmaya yardımcı olur.
• Kuruluk ve gerginlik hissini hafifletmeye katkı sağlar.

Molekül ağırlığı neden önemli?

Yüksek molekül ağırlıklı hyaluronik asit cildin en üst katmanını (stratum korneum) geçemez; yüzeyde nemi tutan esnek bir film oluşturur. Düşük molekül ağırlıklı ya da hidrolize formlar ise cilde daha iyi nüfuz edebilir. Farklı molekül ağırlıklarını birleştiren formüller bu iki etkiyi bir arada sunmayı amaçlar.

Ambalajlarda görülen 3D, 4D, 8D gibi ifadeler genellikle üründe kaç farklı hyaluronik asit türü ya da molekül ağırlığı bulunduğunu anlatmak için kullanılır. Rakam tek başına kaliteyi göstermez; formülün bütünü önemlidir.

Hyaluronik asit nasıl kullanılır?

• Temizlik ve tonikten sonra, cildiniz hafif nemliyken uygulayın.
• Serumu yüz ve boyna ince bir tabaka hâlinde yayın; ardından nemlendirici sürün. Nemlendirici, bağlanan suyun ciltte kalmasına yardımcı olur.
• Sabah ve akşam kullanılabilir; her gün kullanılabilen, alışma dönemi gerektirmeyen bir içeriktir.
• Göz çevresi ve dudaklar için bu bölgelere özel formüle edilmiş ürünleri tercih edin. Ürün göze kaçarsa bol suyla durulayın; batma ya da kızarıklık geçmezse bir hekime başvurun.
• Serum, tonik, krem, maske ve jel gibi farklı formlarda bulunur; birden fazla hyaluronik asitli ürünü aynı rutinde katmanlamanın bir sakıncası yoktur.
• Sabah rutininizde son basamak olarak güneş koruyucu sürün.

Hyaluronik asit hangi içeriklerle birlikte kullanılır?

Hyaluronik asit neredeyse tüm içeriklerle uyumludur. Güçlü aktiflerin yol açabildiği kuruluk hissini dengelemek için rutinlere sık eklenir.

• Retinol: iyi bir ikilidir; retinolün yaptığı kuruluk ve gerginlik hissini azaltmaya yardımcı olur.
• Niasinamid, seramid, pantenol: bariyer ve nem desteğini güçlendirir.
• C vitamini: birlikte kullanılabilir; C vitamini serumundan sonra hyaluronik asit sürebilirsiniz.
• AHA, BHA ve azelaik asit: birlikte kullanılabilir; peeling etkili ürünlerden sonra cildin nem ihtiyacını karşılamaya yardımcı olur.

Hyaluronik asit oranı ne olmalı?

Kozmetik formüllerde hyaluronik asit genellikle %0,2–1 aralığında kullanılır. Yukarıda anılan çalışmada %0,1 oranı bile nem ve esneklikte ölçülebilir fark sağlamıştır; yani daha yüksek oran her zaman daha iyi sonuç anlamına gelmez. Oranın yanında molekül ağırlığı ve formülün geri kalanı da sonucu belirler.

Hyaluronik asit ve sodyum hiyalüronat, AB kozmetik mevzuatında kısıtlanan ya da yasaklanan maddeler listelerinde yer almaz.

Krem, dolgu ve tablet arasındaki fark nedir?

Cilde sürülen hyaluronik asit kozmetik bir üründür ve cildin yüzey katmanlarında nem sağlar. Dudak ya da yüz dolgusu olarak enjekte edilen hyaluronik asit ise çapraz bağlanmış farklı bir formdur; yalnızca hekim tarafından yapılan tıbbi bir işlemdir ve yan etkileri de bu işleme özgüdür. Ağızdan alınan tablet ve kapsüller ise gıda takviyesi sınıfındadır. Dolgu, iğne ve takviyelerle ilgili sorularınız için hekiminize danışın.

Hyaluronik asit cilde zarar verir mi? Kimler dikkatli olmalı?

• Cilde sürülen hyaluronik asit genellikle iyi tolere edilir ve yan etki bildirimi azdır.
• Batma ya da kızarıklık olursa bunun formüldeki başka bir içerikten (koku, alkol, asit) kaynaklanabileceğini de göz önünde bulundurun.
• Hassas cilt: yeni ürünü tüm yüze sürmeden önce küçük bir alanda deneyin (yama testi).
• Hamilelik ve emzirme: hyaluronik asit vücutta doğal olarak bulunan bir moleküldür; yine de bu dönemde rutininize yeni ürün eklemeden önce doktorunuza danışın.